Luchtvaartmaatschappijen als nationaal symbool
Zo waren de Amerikaanse en Nederlandse rege ring nodig voor het sluiten van een zogenaamde open skies-overeenkomst om te voorkomen dat de verregaande samenwerking tussen KLM en Northwest gedwarsboomd zou worden door beperkingen die beide landen aan buitenlandse firma's oplegden.

In de Europese Unie worden de luchtvaartmaatschappijen echter sinds enkele jaren steeds meer geacht op eigen benen te staan, wat onder andere tot gevolg heeft gehad dat bijvoorbeeld Sabena (België) en Swissair (Zwitserland) failliet gingen, maar ook dat Air France en KLM konden fuseren tot Air France-KLM. Daarmee heeft KLM overigens zijn status van 's werelds oudste zelfstandige luchtvaartmaatschappij verloren.

Bedrijfsstrategieën voor luchtvaartmaatschappijen
De grote luchtvaartmaatschappijen bieden vaak zowel (lucratieve) intercontinentale als regionale vluchten aan. Kleinere luchtvaartmaatschappijen beperken zich tot hun thuiscontinent.
Vooral voor langeafstandsvluchten zijn twee gangbare strategieën in zwang: het hub-and-spoke-systeem wordt gekenmerkt door grootschalig vervoer tussen grote luchthavens, terwijl kleinere vliegtuigen passagiers van of naar regionale luchthavens brengen. Het alternatief, dat vooral als voordeel heeft dat de passagiers minder vaak of zelfs helemaal niet hoeven over te stappen, is het verzorgen van directe verbindingen tussen luchthavens ongeacht hun grootte. De keuze voor een van deze strategieën bepaalt goeddeels het aankoopbeleid van vliegtuigen, die in vervoerscapaciteit en vliegafstand van elkaar verschillen.

Een ander onderscheid tussen de verschillende bedrijven kan gemaakt worden op basis van hun doelgroep. De zakelijke markt is over het algemeen stabieler, economisch aantrekkelijker, maar ook kleiner dan de toeristische markt. De meeste luchtvaartmaatschappijen hebben beide groepen op het oog en richten hun vliegtuigen in verschillende klassen in om voor iedereen aantrekkelijke plaatsen beschikbaar te stellen.

Een groot aantal luchtvaartmaatschappijen heeft zich verenigd in samenwerkingsverbanden om kostenefficiënter te kunnen werken en om een uitgebreider netwerk van bestemmingen te kunnen aanbieden. In de praktijk merkt een passagier dit aan de gedeelde vluchtcodes, gezamenlijke spaarsystemen voor trouwe klanten en de mogelijkheid om indien nodig tijdens één reis gebruik te maken van vliegtuigen van verschillende firma's.

Enkele luchtvaartmaatschappijen
KLM, de Nederlandse trots, is recent samen gegaan met Air France. Britisch Airways, is één van de grootste luchtvaartmaatschappijen in de wereld. Recent zijn ook de prijsvechters als Ryan Air bekend geworden.